Αναφέρομαι στην 23η Δεκεμβρίου 2012. Όπως γνωρίζουμε, αποτελεί αντικείμενο ζωηρού, υστερικού ενίοτε, ενδιαφέροντος για επιστήμονες, διανοητές, πνευματικούς ερευνητές αλλά και απλούς ανθρώπους. Τα Μ.Μ.Ε. φροντίζουν να μεταδίδουν, με το δικό τους εντυπωσιακό τρόπο, καθετί σχετικό. Βιβλία γράφηκαν πολλά, ταινίες γυρίστηκαν και ό,τι μπορεί να επινοηθεί για να εξάψει τη φαντασία και τα συναισθήματα κυρίως, έχει αξιοποιηθεί.

Η βάση της θεωρίας είναι ένα από τα ημερολόγια των Μάγια, που καταγράφει το μέλλον της ζωής στον πλανήτη να διακόπτεται απότομα την 21η Δεκεμβρίου 2012. Παρότι οι ίδιοι οι σημερινοί απόγονοι των Μάγια απορρίπτουν ότι η διακοπή έχει εσχατολογικές αντιλήψεις και ότι το σκεπτικό έχει δυτική προέλευση, και παρά τις καθησυχαστικές αναλύσεις και δημοσιεύσεις σοβαρών διανοούμενων, η υστερία των πολλών δεν κατασιγάζει. Συνεπικουρικά αναφέρουν και μια σύνοδο ουράνιων σωμάτων που θα συμβεί την ίδια περίοδο, για να θρέψουν δυσοίωνα σενάρια του τύπου : «Το τέλος εγγύς».

Στην πραγματικότητα η κοσμική αυτή σύνοδος (μια ευθυγράμμιση ουράνιων σωμάτων που δείχνουν προς το κέντρο του γαλαξία μας), δεν ανησυχεί τους ειδικούς επιστήμονες, που θα είχαν βέβαια αναστατώσει την οικουμένη αν η σύνοδος δικαιολογούσε και την ελάχιστη, ακόμη, πιθανή απειλή για τον πλανήτη. Εδώ, για τον κομήτη Χάρλεϋ είχε συνταραχθεί ολόκληρη η Γη στις αρχές του περασμένου αιώνα, με τα πρωτόγονα τότε Μ.Μ.Ε., χωρίς φυσικά να συμβεί τίποτα. Αντιλαμβάνεστε τι θα συνέβαινε με τα σημερινά Μ.Μ.Ε., αν πράγματι οι επιστήμονες διαπίστωναν επικείμενο κίνδυνο. Θα περιορίσουμε, λοιπόν, την εξέτασή μας μόνο στις πέραν των επιστημονικών απόψεις για την 21η Δεκεμβρίου 2012, που επιτρέπουν βέβαια ολιγότερο αξιόπιστα συμπεράσματα αλλά είναι εγγύτερα στις εσωτερικές επισκοπήσεις και προβληματισμούς μας ως μέλη της Θεοσοφικής Εταιρείας.

Θα ξεκινήσουμε από μια διαπίστωση. Μέχρι τώρα, οι προγνώσεις καταστροφικών σεναρίων έχουν διαψευσθεί. Αν παραμερίσουμε όσες προφητείες γράφηκαν για το μέλλον που υποτίθεται προγίγνωσκαν, και όσες οι ενδιαφερόμενοι έκαναν προκρούστεια να συμφωνήσουν με τα χιλιάδες ελάσσονα και μείζονα συμβάντα κάθε χρόνο στον πλανήτη, τίποτα δεν απομένει που να επαληθεύει προφητείες. Πράγματι, ήρθαν και παρήλθαν η πρώτη και η δεύτερη Χιλιετία, τα MILLENIOUM, οι εκάστοτε ημερομηνίες που φανατικοί κύκλοι όριζαν για την επικείμενη Δεύτερη Παρουσία και τα παρόμοια, χωρίς ποτέ τίποτα να συμβεί. Κάποιοι απλούστεροι μπορεί βέβαια να έχασαν και την ίδια τους τη ζωή, για να προλάβουν να είναι από τους πρώτους που θα «αναρπαχτούν στη Σωτηρία», αλλά γενικά η ζωή κυλά όπως συνήθως. Και δυστυχώς, αυτό το όπως συνήθως βρίθει πόνου ανείπωτου για τον άνθρωπο, είτε από καθαρά φυσικές καταστροφές είτε από εξίσου αποτρόπαιες ανθρωπογενείς συμφορές. Αυτά, βέβαια, ξεπερνούν πολλές φορές τα δεινά της Αποκάλυψης για όσους τα υφίστανται, χωρίς να τα προβλέπει καμία προφητεία.

Τι είναι λοιπόν εκείνο που διαιωνίζει την πίστη πολλών σε τέτοιες προβλέψεις; Φαίνεται ότι οι προφητείες εξυπηρετούν. Καταρχήν, σε ένα κόσμο δισεκατομμυρίων δεινοπαθούντων, κοσμοθεωρίες που  προσφέρουν τελικά τη μεταφυσική ευδαιμονία είναι ευπρόσδεκτες, έστω κι αν αυτή η Λύτρωση προϋποθέτει το τέρμα του γήινου βίου, που μοιάζει πιο αποδεκτό όταν συμβαίνει για το σύνολο των ανθρώπων. Προσφέρει, θα έλεγα, μια μαζοχιστική γοητεία στους δυστυχείς να υπάγονται στον ίδιο κύκλο κακοδαιμονίας, έστω κι αν αυτό σημαίνει αφανισμό, με τους λίγους να μοιάζουν σήμερα ευτυχείς. Ικανοποιείται ένα αίσθημα ανικανοποίητης για την επίγεια ζωή δικαιοσύνης. Ακόμη όμως και οι «ευνοούμενοι» βλέπουν, κάποια στιγμή, με την αναπόφευκτη σωματική και πνευματική εξασθένηση, ότι το «τελευταίο εκβάν που κρίνει τα πριν υπάρξαντα» δεν αφήνει περιθώρια ευφροσύνης.

Υπάρχει λοιπόν στον άνθρωπο μια χορδή μέσα του, που παλλόμενη τον κάνει να αποδέχεται μείζονες απίθανες καταστροφές σαν αποσβεστήρες των ελασσόνων που πραγματικά συμβαίνουν στη ζωή του. Και τελικά, βέβαια, όπου ο θερισμός πολύς, θα βρεθούν και οι θεριστές. Ο ανθρώπινος εγωισμός που θρέφει όλες τις επιθυμίες για επικράτηση και υπεροχή σε πλούτη, δόξα, ισχύ, καταφέρνει να εκμεταλλευτεί και αυτή την ανθρώπινη αδυναμία, την ανάγκη για φρούδες ελπίδες. Ακολουθεί η καταδυνάστευση από σαμάνους, άρχοντες, ιερατεία ή, πιο σύγχρονα, από όσους επενδύουν στην ανθρώπινη δυστυχία, από όσους τους συμφέρει αυτοί οι λαοί να ασχολούνται με θέματα που αποσπούν την προσοχή τους από τα καυτά υπαρξιακά προβλήματα της καθημερινότητας, ώστε ανενόχλητοι να τα διαχειρίζονται ιδιοτελώς, επιδεινώνοντας έτσι την ήδη υπάρχουσα ανθρώπινη δυστυχία. Στο πλαίσιο αυτό, ποια η θεοσοφική αντίληψη;

Η θεοσοφική διδασκαλία δεν δέχεται σενάρια καταστροφολογίας ούτε και αντίστοιχες μεταφυσικές προσδοκίες  ευδαιμονίας. Απαξιώνουν παρόμοιες προοπτικές, που αυξάνουν αντί να μειώνουν το ανθρώπινο εγώ, που το αναδεικνύουν σε απόλυτο κυρίαρχο της ζωής μας, με όσα δεινά συσσωρεύει τούτο για την ανθρωπότητα και τον πλανήτη. Αντίθετα η Θεοσοφία δέχεται μια ατέρμονη, πρακτικά, ανθρώπινη παρουσία σε βαθμίδες εξέλιξης πολύ μεγάλης διάρκειας, σαν ουσιώδες συστατικό της όλης Δημιουργίας. Πολύ κατατοπιστικό για το θέμα αυτό είναι και το σεμινάριο για τη Μυστική Δοξασία της Ε.Π.Μπλαβάτσκυ, που διεξάγεται στη Θεοσοφική Εταιρεία. Μια αιφνίδια, λοιπόν, διακοπή της ανθρώπινης παρουσίας δεν είναι αποδεκτή από τον θεόσοφο, τη στιγμή που κάθε άτομο βρίσκεται σε διαφορετικό επίπεδο πνευματικής εξέλιξης, που απέχει παρασάγγας από το τέλειο, από εκείνο που δέχεται για όλους σαν μακρινό, βέβαια, σκοπό η θεοσοφική διδασκαλία. Η διακοπή της ζωής θα σήμαινε τελικά την απόλυτη αποτυχία της Δημιουργίας σαν προϊόν μια Αιώνιας Νοήμονος Πηγής.

Οι θεοσοφικές θέσεις εκφράζονται με δύο βασικές παραδοχές:

Α)  Η εξέλιξη συνεχίζεται μέχρις ότου τα πάντα αποκτήσουν την τέλεια μορφή τους και,

Β) Το «Υπέρτατο» δεν λειτουργεί με κριτήρια «εγωικά». Δηλαδή δεν τιμωρεί ούτε επιβραβεύει με υπανθρώπινα, θα λέγαμε, κριτήρια, κάθε ατομική ή ομαδική προσωρινή αποτυχία ή επιτυχία συμμόρφωσης προς το Σχέδιο εξέλιξης, που προβλέπεται από τον Συμπαντικό Νόμο.

Δεν έχουν λοιπόν θέση οι δοξασίες τύπου: «αρπαγής προς σωτηρία» και οι παρόμοιες των απανταχού φονταμενταλιστών, που δυστυχώς ανθίζουν ακόμη και σήμερα και τρέφουν τα μεταφυσικά σενάρια καταστροφολογίας. Το σημαντικό για τον θεόσοφο είναι να συνειδητοποιήσει με την εργασία επάνω στον εαυτό του, ότι στη ζωή ό,τι ονομάζουμε καλό ή κακό είναι αλληλένδετα, συνυπάρχουν κάθε στιγμή. Οι κρίσεις είναι κομμάτι της ζωής μας. Ποια λοιπόν θα πρέπει να είναι η στάση μας; Ας τονίσουμε δύο επιταγές.

11.      Να προσπαθούμε, όσο μπορούμε, να μη γινόμαστε εμείς οι ίδιοι πρόξενοι κρίσεων, που βέβαια εύκολα λέγεται αλλά πάρα πολύ δύσκολα γίνεται πράξη.

12.      Να είμαστε πάντοτε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε τις αναπόφευκτες κρίσεις στη ζωή μας.

Μια στάση που μας θωρακίζει από τις κρίσεις της καθημερινότητας, που είναι σίγουρα ουσιαστικές και όχι νεφελώδεις σαν τις προφητείες που στοχεύουν στον αποπροσανατολισμό μας. Μια στάση αντικειμενικότητας και αποστασιοποίησης από τη δίνη που δημιουργούν οι  κρίσεις, και που μοιάζει αρκετά δυνατή για όσους δέχονται τη μετενσάρκωση και το κάρμα και που, συγχρόνως, μπορούν να λειτουργούν σαν τους σοφούς του Απολλώνειου του Τυαννέα, που «αισθάνονται τα προσίοντα» (τα εγγύς). Ας θυμηθούμε ολόκληρη τη ρήση: «Οι άνθρωποι γνωρίζουν τα παρόντα. Οι θεοί τα μέλλοντα. Σοφοί δε προσιόντων αισθάνονται».

Κατανοούντες λοιπόν ότι οι άνθρωποι της φυλής μας δεν είναι ακόμη σε υψηλά επίπεδα τελειότητας, ας δεχόμαστε την κοινωνία, τους ανθρώπους με τα προβλήματά τους. Όχι όμως για να ταυτιστούμε και εμείς στα ίδια χαμηλά επίπεδα, αλλά για να εκτελέσουμε το ύψιστο καθήκον του θεόσοφου, του κάθε πνευματικά ευαισθητοποιημένου ανθρώπου. Το καθήκον της βοήθειας για ανόρθωση σε όποιο έχει ανάγκη, σε όποιον μπορεί να τη δεχθεί και ανάλογα με τις δυνάμεις του καθενός μας. Αυτό, νομίζω, μπορεί να μείνει σαν αποψινό μήνυμα. Το να συναισθανθούμε στα κατάβαθα της ψυχής μας το καθήκον μας για τη βοήθεια του πλησίον μας. Μια βοήθεια ηθικής και πνευματικής, κυρίως, φύσης, που μονάχα αν γεννηθεί μέσα μας η στοργή και η πραγματικά ανιδιοτελής αγάπη, μπορεί να αποδώσει τους πλούσιους καρπούς της. Αν η πίστη μας στη δημιουργία μια παγκόσμιας αδελφότητας δεν είναι κούφια λόγια, αυτό ακριβώς είναι το Χρέος μας.